Zasady ogólne
Musimy starać się, aby nie dopuścić do rozwoju chorób i szkodników w ogródkach działkowych. W tym celu przede wszystkim należy stosować odpowiednią agrotechnikę, stwarzającą roślinom dobre warunki wzrostu i rozwoju. Zwracamy więc uwagę na:
Stosowanie odmian odpornych.
Staranną uprawę gleby.
Sadzenie zdrowych rozsad.
Właściwe zmianowanie. Nie sadzimy co roku tych samych roślin na tych samych miejscach.
Przestrzeganie terminów siewu i odpowiedniej rozstawy poszczególnych gatunków. Zbytnie zagęszczenie powoduje osłabienie roślin i szybsze uleganie chorobom i szkodnikom.
Unikanie jednostronnego lub nadmiernego nawożenia.
Wapnowanie gleby.
Umiejętne podlewanie roślin.
Niszczenie (głębokie zakopywanie lub palenie) chorych resztek roślinnych.
Prawidłowe zagospodarowanie stosu kompostowego, aby nie stał się on rozsadnikiem chorób. Nie wolno przeznaczać na kompost roślin chorych, a sam stos trzeba przesypywać wapnem, przerabiać go itp.
Systematyczne niszczenie chwastów, które są żywicielami wielu chorób i szkodników.
Na działkach możemy stosować również mechaniczną walkę ze szkodnikami i chorobami:
Usuwamy jak najwcześniej z zagonków chore rośliny, np. pomidory silnie porażone chorobami wirusowymi lub zgorzelą podstawy łodyg.
Zbieramy ręcznie i niszczymy jaja, gąsienice lub dorosłe owady.
Stosujemy pułapki chwytne na drutowce, rolnice czy turkucia podjadka.
Metoda biologiczna jest ważną metodą walki ze szkodnikami. Polega ona na:
Ochronie istniejącej fauny pożytecznej, czyli ptaków owa-dożernych (sikorki, dzięcioły i wiele innych) przez zawieszanie dla nich domków lęgowych, zakładanie pojemników, dokarmianie w okresie zimy itp., oraz pożytecznych owadów (biedronki, zło-toboki, bryzgowate, drapieżne pluskwiaki i inne) przez sadzenie i sianie krzewów i roślin nektarodajnych (np. facelii).
Unikaniu zbędnych zabiegów owadobójczych, które często niszczą wiele pożytecznych owadów.
Stosowaniu preparatu bakteryjnego Dipel, który jest bardzo selektywny.
Używanie w ochronie warzyw przed mszycami wywarów z roślin.
Często jednak, mimo wysiłków w ograniczeniu chorób i szkodników, musimy sięgnąć do metody chemicznej. Pamiętajmy jednak, że preparaty grzybobójcze (fungicydy) i owadobójcze (insektycydy) należy stosować umiejętnie i rozważnie. Rozpuszczamy je w odpowiednim stężeniu w wodzie i przy pomocy opryskiwaczy nanosimy na rośliny.
Przy stosowaniu chemicznej ochrony roślin koniecznie trzeba przestrzegać następujących zasad:
• Na działce używamy tylko środków ochrony roślin o niskiej toksyczności i krótkim okresie karencji (czas, który musi upłynąć od zastosowania danego preparatu do zbioru warzyw) i prewencji (czas, który musi upłynąć od zabiegu do oblotu roślin przez pszczoły). Zalecenia dotyczące chemicznych środków ochrony, które wolno stosować w ogródkach działkowych, można zna-
leźć w odpowiedniej literaturze. Są to czasopisma: „Działkowiec", „Informator działkowca", „Zalecenia dotyczące roślin w POD", „Owoce, Warzywa, Kwiaty" i „Hasło Ogrodnicze".
Ściśle przestrzegamy zaleceń dotyczących stężenia roztworu. Nie wolno stosować preparatów w przybliżonej ilości („na oko"). Przedawkowanie stwarza możliwość skażenia warzyw i zatrucia, a w wypadku środków owadobójczych powoduje również powstawanie ras szkodników odpornych na dany środek. Substancje starannie odważamy na wadze lub odmierzamy cylindrem miarowym. W celu ułatwienia sobie dozowania, można — po jednorazowym, bardzo starannym zważeniu — na cylindrze lub innym szklanym naczyniu zaznaczyć dokładnie kreską i opisać ilość danego preparatu przeznaczonego na określoną liczbę litrów płynu używanego do opryskiwania. Oczywiście, dla różnych preparatów kreska ta będzie przypadała w innym miejscu. W ten sposób unikniemy każdorazowego, kłopotliwego ważenia małych ilości środków chemicznych.
Opryskiwanie wykonujemy rano lub wieczorem. Nie można przeprowadzać tych zabiegów podczas wiatru.
Każdorazowo przed wykonaniem zabiegu powiadamiamy o nim użytkowników sąsiednich działek. Informujemy ich, jaki preparat będzie użyty i jaki jest jego okres karencji.
Przy opryskiwaniu drzew owocowych trzeba pamiętać o możliwości skażenia warzyw. Można tego uniknąć, sadząc warzywa na wydzielonym miejscu.
Podczas przeprowadzania zabiegów chemicznych ściśle przestrzegamy następujących zasad:
ubieramy się w odzież ochronną, przeznaczoną wyłącznie do tego celu;
przed użyciem danego środka jeszcze raz dokładnie czytamy instrukcję jego stosowania;
podczas przygotowywania cieczy użytkowej zachowujemy szczególną ostrożność, gdyż mamy do czynienia ze stężonym środkiem. Przy odlewaniu preparatu z butelek czy nasypywaniu mieszanin z torby ręce należy koniecznie chronić zakładając rękawice gumowe.
W czasie zabiegów nie wolno jeść, pić, palić papierosów ani dotykać twarzy rękami.
Nie należy przed zabiegiem smarować skóry twarzy i rąk tłustymi kremami. Ułatwiają one przenikanie niektórych związków w głąb organizmu.
Niedopuszczalne jest wykonywanie zabiegów chemicznych przez młodzież i kobiety w ciąży.
Przygotowaną ciecz roboczą staramy się zużyć jednorazowo. Resztki, które zostaną, wylewamy do dołu i przysypujemy zie-
3 — Warzywa..
33
mią. To samo dotyczy wody użytej do płukania opryskiwacza i naczyń.
Zbiorniki na wodę (studnia, baseniki, pojemniki dla ptaków) odpowiednio zabezpieczamy przed zabiegiem.
Dzieciom nie wolno przebywać na działce podczas zabiegów i bezpośrednio po ich ukończeniu.
Środki ochrony roślin, opryskiwacze i naczynia używane do zabiegów muszą być dobrze zabezpieczone przed dziećmi.
Opakowania trwałe po preparatach powinny być głęboko zakopane z daleka od źródeł wody, a opakowanie papierowe — spalone.
Preparatów chemicznych nie wolno przenosić w tych samych siatkach i torbach, które służą do przenoszenia żywności.
Środki ochrony roślin, które pozostaną, przechowujemy szczelnie zamknięte w oryginalnych opakowaniach. Gdy używamy innych opakowań, muszą one być czytelnie opisane. Unikajmy stosowania do tych celów butelek po napojach pitnych.
29.12.2010. 14:30